Wednesday, March 21, 2012

جرزی کوکوشکا،نابغه‌ی کوهنوردی دنیا


جرزی کوکوشکا (۲۴ مارس ۱۹۴۸ - ۲۴ اکتبر ۱۹۸۹ ) کوهنورد آلپی و ارتفاعات بلند بود در شهر کاتوویتس در لهستان دیده به جهان گشود. در ۱۸ سپتامبر ۱۹۸۷ او دومین کسی بود که موفق شد پس از رینهولد مسنر تمام کوه‌های ۸۰۰۰ متری جهان را صعود کند.همچنین او اولین کوهنوردی بود که ۳ قله ۸۰۰۰ متری را در زمستان صعود کرد.او تمام قله ها را به جز اورست بدون استفاده از اکسیژن اضافی صعود کرد. کیم چانگ هو

دائولاگری همراه باAndrzej czok در سال 1985
کانچین چونگا همراه با Krzysztof wielicki در سال 1986
آناپورناI همراه باArtur hajzer در سال 1987


بسیاری او را یکی از بهترین کوهنوردان ارتفاع در تاریخ می دانند.او تمام ۱۴ قله‌ی ۸۰۰۰ متری را در زمانی کوتاه‌تر از ۸ سال صعود کرد (رینهولد مسنر این کار را در طول ۱۶ سال انجام داده بود).

در این روند کوکوشکا ۱۰ مسیر جدید بر روی ۸۰۰۰ ماری‌ها گشایش کرد و ۴ قله را در زمستان صعود کرد.(رینهولد مسنر ۶ مسیر جدید گشایش کرده بود که البته هیچ‌کدام زمستانی نبودند).او در جمع شاخص‌ترین هیمالیانوردان لهستانی بود که در صعودهای زمستانی تخصص داشت.
جرزی کوکوشکا در نپال هنگام تلاش برای گشایش جبهه جنوبی صعود نشده ی لوتسه در ۲۴ اکتبر ۱۹۸۹ جان خود را از دست داد.
او در حال صعود یک طول از مسیر در ارتفاع حدود ۸۲۰۰ متری بر روی یک طناب ۶م‌م دست دوم بود که از فروشگاهی در کاتماندو خریده بود. براساس گفته‌های هم‌طناب او - ریچارد پاووسکی Ryszard Pawłowski - طناب مورد استفاده‌ی تیم خیلی فرسوده بود و تصمیم بر این شد که از طناب‌چه ۶م‌م استفاده شود. این طناب بر اثر افتادن پاره شد و منجر به مرگ کوکوشکا شد.

قله های فتح شده
۱)۱۹۷۹ لوتسه(نپال) ۸۵۱۶متر،جبهه غربی
۲)۱۹۸۰ اورست(نپال)۸۸۴۸متر،برج جنوبی،مسیر جدید
۳)۱۹۸۱ ماکالو(نپال)۸۴۸۱متر،مسیر جدید،به روش آلپی،یال شمال غربی،صعود انفرادی
۴)۱۹۸۲ برودپیک(چین)۸۰۵۱متر،صعود به سبک آلپی،غربی
۵)۱۹۸۳ گاشربرومII(پاکستان)۸۰۳۵متر،آلپی،جنوبشرقی
۶)۱۹۸۳ گاشربرومI(پاکستان)۸۰۸۰متر،آلپی،جبهه جنوبغربی
۷)۱۹۸۴ برودپیک(چین)۸۰۵۱متر،مسیرجدید،آلپی،شمالی
۸)۱۹۸۵ دائولاگیری(نپال)۸۱۶۷متر،اولین صعود زمستانی، شمالشرقی
۹)۱۹۸۵ چوآیو(نپال)۸۲۰۱متر،برج جنوبشرقی،اولین صعود زمستانی
۱۰)۱۹۸۵ نانگاپاربات(پاکستان)۸۱۲۶متر،مسیرجدید،جنوب شرقی
۱۱)۱۹۸۶ کانچن چونگا(نپال)۸۵۸۶متر،اولین صعود زمستانی، جبهه جنوبغربی
۱۲)۱۹۸۶ k2(پاکستان)۸۶۱۱متر، جبهه جنوبی،مسیرجدید
۱۳)۱۹۸۶ ماناسلو(نپال)۸۱۵۶متر،جبهه شمال شرق،آلپی،مسیرجدید
۱۴)۱۹۸۷ آناپورنا(نپال)۸۰۹۱متر،جبهه شمالی،اولین صعود زمستانی
۱۵)۱۹۸۷ شیشاپانگما(چین)۸۰۱۳متر،یال غربی،آلپی، مسیرجدید،فرود با اسکی
۱۶)۱۹۸۸ آناپورنا(نپال)۸۰۹۱متر،قله شرقی،جبهه جنوبی،آلپی،مسیر جدید.
یادبود کوکوشکا در لوتسه

Sunday, March 18, 2012

بهاریه

چارشنبه ی آخر سال تموم شده بود و دود بوته ها از روی آسمون رفته بود،کوچه ها بوی بهار می دادن و پرنده ها یکی یکی از آلونکای زمستونیشون بیرون اومده بودن و رو آبی آسمون نقش می زدن.

چند ساعتی به سال تحویل بود- چند لحظه ای بیشتر به سال نو نمونده بود،بوی عود،سکه های صاحب زمون تو نعلبکی لب طلایی، بشقاب پر از سبزی خوردن و پنیر،نون سنگک، روبانِ سرخِ دورِ سبزی گندم،آینه و شمع، گل سنبل تو گلدون و ماهی کوچیک تنگ بلور، همه جمع شده بودند تو مجمع مسی-رو زیر انداز ترمه ی بقچه ی حموم خدا بیامرز مادر مادرم که جهیز مادرم شده بود و هیشکی پریشونی و اسارت ماهی کوچیک حوضُ تو تنگِ بلور نمی دید،نمی دید که مدام در رفت و آمد بود و راهی می جست به سمت رود یا رودخونه یا حوض سیمانی حیاط.

فقط چشای منو خاتون و گلِ سنبل ،نگرون ماهی تنگ بودند.

خاتون و سنبل،منو ماهی رفیقای قدیمی هم بودیم و فقط سفره ی هفت سین تونسته بود اونا رو از ما بگیره.

سنبل تشنه ی آفتاب بود و ماهی تشنه ی آب وما،تشنه ی رهایی و فرار از هفت سین.

صدای شلیک توپ و صدای صلوات تو خونه پر شد-تو خونه تو شهر و همه آغوش وا کردن واسه ی روبوسی سال نو و صد سال به این سال گفتن.

پدر بزرگ گفت ایشالا همگی زیر سایه ی مرتضی علی باشیم و از لای قرآن دشتمونو گذاشت کفِ دسمون،مادر بزرگ آیه الکرسی خوند و فوت کرد به همه-جوریکه انگار هر چی درد و بلا داشته باشیم،دور بشه-و پدر از جیب بغلش چن تا اسکناس نو در آوردُ دادبه همه ی ما.

همه تو شادی و هوای سال نو گُم شده بودیم و هیشکی نفهمید چه جوری شد که ماهی کوچیک از تنگ افتاد رو بقچه ی ترمه ای جهیز مادرم.

فقط وقتی که سال تحویل شد من دیدم ماهی چِجور خودشو پرت می کنه به سمت بیرون.
 
اما از شوق عید،نه منو نه خاتون و نه هیچکس دیگه جُز گل سنبل ندیدن-وقتی ام چشمشون افتاد به ماهی که آخرین نفسشو کشید.

مادر بزرگ بلند گفت:"خیر باشه" و پدر بزرگ دستشو کشید رو قالیچه ی نقش ماهی و گفت:"به خیر بگذره" و پدر نگران گفت:"ایشالا".

فردا بود که وقتی از عید دیدنی ِخونی دایی حسینم اومدیم،دیدیم تموم برگای گلِ سنبلِ خاتون ریخته بود رو خاک گلدون و ساقی تُردِشم خم شده بود تا لب گلدون،خاتون شیون کرد و کِز کرد گوشه ی ایوون،پدر بزرگ دست کرد تو جیبِ جلیقش، آینه ی کوچیکیو در آورد و به اون نگاه کرد و بعد به قبله.

اون شب من و خاتون-خواهر کوچیکم- تا صُب گریه کردیم، من برای ماهی کوچولوم و خاتون برای گلدون سنبلش.

و حالا از اون سال مادرم هیچوقت ماهی و سنبل سر سفره ی هفت سین نمیذاره،آخه اون سال به ماهِ اولِ سالِ نو نکشید که خاتون تَنگِ یه غروب پای حوض لب باغچه، یهو پس افتاد و عمرشو داد به شما و از اون سال مادرم دعا میکنه ایشالا سفره ی هفت سین هیچکس بی ماهی و سنبل نباشه و من به یاد گل سنبل خاتون و ماهی سیاه کوچولوی خودم و همه ی گلای پرپر شده و ماهیای به خاک افتاده از اون سال هیچوقت پای سفره ی هفت سین نشستم و بهار حقیقی رو ندیدم.

اون بهاری که چند سالِ به انتظارش نبرد می کنیم،اون بهاری که از بارشِ خونِ قلبامون سبز میشه،اون باهاری که سبز میشه و اونوقت سفره ی هفت سین ما زیبا تر از همیشه به روی بقچه ی ترمه ی مادر بزرگ،پهن میشه.